Konya protez diş tedavisi
Eksik dişleri kron, köprü, takma diş ya da implant üstü protezlerle tamamlayarak çiğneme, konuşma ve görünümü yeniden kazandıran tedaviler.
- Sabit ve hareketli
- İmplant üstü seçenek
- Alışma desteği
Özet: önemli noktalar
- Diş protezleri; sabit protezler (kron, köprü), hareketli protezler (tam ve bölümlü takma diş) ve implant destekli protezler olmak üzere üç ana grupta toplanır.
- Hangi protezin uygun olduğu; kalan dişlerin sayısı ve sağlığı, kemik durumu, genel sağlık ve kişinin beklentisi birlikte değerlendirilerek belirlenir.
- Yeni bir takma dişe alışmak zaman alır; ilk haftalarda konuşma ve çiğnemede zorlanma ile küçük baskı noktaları sık görülür ve kontrollerde düzeltilir.
- İmplant üstü protezler, takma dişin oynaması sorununu az sayıda implantla belirgin şekilde azaltabilir.
- Ağız dokuları zamanla değiştiği için protezler kalıcı değildir; düzenli kontrol ve gerektiğinde astarlama ya da yenileme gerekir.
Protez, kaybedilen dişlerin ve bazen onlarla birlikte kaybedilen diş eti ile kemik hacminin yerini alan yapay yapıların genel adıdır. Tek bir dişin üzerine yapılan kaplamadan bütün bir çeneyi tamamlayan takma dişe kadar çok farklı seçeneği kapsar.
Konya protez diş tedavisi için gelen hastalarımla ilk görüşmede genellikle şu soruyu konuşuruz: Sabit mi olsun, çıkarılıp takılsın mı, yoksa implantla desteklensin mi? Bu sorunun herkes için geçerli tek bir cevabı yoktur. Ağzınızda kalan dişler, kemik yapınız, genel sağlığınız ve günlük yaşamınızdaki beklentiler cevabı şekillendirir.
Bu sayfada protez türlerini, yapım aşamalarını, yeni protezle geçen ilk haftaları, bakımı ve yenileme zamanını muayenede hastalarıma anlattığım şekilde bir araya getirdim.
Diş protezi çeşitleri nelerdir?
Protezleri ağızda nasıl tutunduklarına göre üç grupta düşünmek seçimi kolaylaştırır. Her grubun kendine özgü avantajları, sınırları ve bakım gereksinimleri vardır.
- Sabit protezler: Kendi dişlerinize ya da implantlara yapıştırılır veya vidalanır, siz çıkaramazsınız. Kron (kaplama) ve köprü bu gruptadır.
- Hareketli protezler: Halk arasında takma diş olarak bilinir. Temizlik için çıkarılıp takılır; tam protez ve bölümlü protez olarak ikiye ayrılır.
- İmplant destekli protezler: İmplantlara sabitlenen köprüleri ve implantlara tutunan ama çıkarılabilen takma dişleri kapsar.
Sabit protez: kron ve köprü ne zaman tercih edilir?
Kron, büyük ölçüde yıkılmış, kanal tedavisi görmüş ya da kırılma riski taşıyan bir dişin dört bir yanını saran kaplamadır. Köprü ise bir ya da birkaç eksik dişin boşluğunu, iki yanındaki dişlere tutunan tek parça bir yapıyla kapatır. Her iki seçenekte de destek dişlerin bir miktar küçültülmesi gerekir.
Sabit protezlerin en büyük avantajı ağızda kendi dişiniz gibi durması ve çıkarılıp takılma derdinin olmamasıdır. Çiğneme hissi doğal dişe yakındır ve alışma süresi genellikle kısadır.
- Boşluğun iki yanında sağlam köklü destek dişler varsa köprü düşünülebilir.
- Destek dişler zaten büyük dolgulu ya da renklenmişse köprü, bu dişleri de koruma altına alan bir çözüm olabilir.
- Destek dişler tamamen sağlamsa, onları küçültmek yerine implant seçeneğini de mutlaka konuşurum.
- Malzeme olarak metal destekli porselen ya da metal içermeyen zirkonyum gibi seçenekler, dişin bölgesine ve estetik beklentiye göre seçilir.
Köprünün altındaki bölge normal diş ipiyle temizlenemez; köprü ipi, ara yüz fırçası ya da ağız duşu kullanmak gerekir. Bu bakım ihmal edildiğinde destek dişlerde çürük ve diş eti sorunları gelişebilir ve köprünün ömrü kısalır.
Takma diş: tam protez ile bölümlü protez arasındaki fark
Tam protez, bir çenede hiç diş kalmadığında kullanılır. Üst tam protez damağa, alt tam protez ise diş etinin üzerine oturur ve tutuculuğunu doku ile protez arasındaki uyumdan, tükürükten ve yanak ile dil kaslarının desteğinden alır. Üst protezler genellikle daha iyi tutunurken alt tam protez, dil ve yanak hareketleri nedeniyle daha kolay oynayabilir.
Bölümlü protez, ağızda hâlâ diş bulunan ancak birden fazla eksiğin olduğu durumlarda kullanılır. Kalan dişlere kancalarla ya da daha estetik bağlantı parçalarıyla tutunur. Kalan dişler korunduğu sürece bölümlü protez, tam proteze göre çoğu durumda daha iyi tutunur ve daha verimli çiğneme sağlar.
- Metal iskeletli bölümlü protez: İnce ve dayanıklıdır, damağı daha az kaplar ve çiğneme kuvvetini destek dişlere dengeli dağıtır.
- Esnek (kancası görünmeyen) protez: Estetik açıdan avantajlıdır, ancak her ağız yapısına uygun değildir ve onarım seçenekleri daha sınırlıdır.
- Hassas bağlantılı protez: Kanca yerine destek dişlere yapılan kronların içindeki bağlantı parçalarıyla tutunur; daha fazla planlama ve işlem gerektirir.
İmplant üstü protez: sabit mi, hareketli mi?
İmplant üstü protezler, özellikle takma diş kullanan ve protezin oynamasından şikâyet eden hastalar için önemli bir seçenektir. İmplantlar kök görevi görerek protezi yerinde tutar ve çiğneme kuvvetinin bir kısmını kemiğe aktarır.
- İmplant üstü sabit protez: Yeterli sayıda implant üzerine vidalanan ya da yapıştırılan köprü şeklindeki protezdir. Hasta tarafından çıkarılmaz ve kendi dişlerinize en yakın hissi verir. Daha fazla implant ve yeterli kemik hacmi gerektirir.
- İmplant üstü hareketli protez (overdenture): Genellikle az sayıda implant üzerindeki tutucu başlıklara ya da implantları birleştiren bir bara çıt çıt mantığıyla oturan takma dişlerdir. Temizlik için çıkarılır, ancak ağızda takılıyken klasik takma dişe göre belirgin şekilde daha az oynar.
- Mevcut protezin uyarlanması: Bazı durumlarda kullanılan takma dişin içine tutucu parçalar eklenerek implantlara bağlanması mümkündür; uygunluğu protezin yaşına ve uyumuna bağlıdır.
Sabit ve hareketli implant üstü protez arasında seçim yaparken kemik miktarı, kaç implant yerleştirilebileceği, dudak ve yanak desteğine ihtiyaç olup olmadığı ve temizlik alışkanlıkları birlikte değerlendirilir. Uzun süredir dişsiz olan ve kemik kaybı ileri olan hastalarda hareketli seçenek, yüze verdiği destek sayesinde bazen daha doğal bir görünüm sağlar. İmplant aşamasıyla ilgili ayrıntıları implant tedavisi sayfamda bulabilirsiniz.
Protez yapımı hangi aşamalardan geçer?
- Muayene ve görüntülemeKalan dişlerin sağlığı, diş eti, çene kemiği ve kapanış incelenir, panoramik röntgen çekilir. Kullandığınız bir protez varsa onu da getirmeniz, nelerden memnun olup olmadığınızı anlamama yardımcı olur.
- Ağzın hazırlanmasıKurtarılamayacak dişlerin çekimi, çürük tedavisi, gerekiyorsa kanal tedavisi ve diş taşı temizliği protezden önce tamamlanır. Sağlıksız bir zemine yapılan protez kısa sürede sorun çıkarır.
- ÖlçüSabit protezlerde dişler hazırlandıktan sonra ölçü ya da ağız içi tarama alınır. Hareketli protezlerde genellikle önce ön ölçü, ardından size özel hazırlanan bir ölçü kaşığıyla daha hassas bir ana ölçü yapılır.
- Kapanış kaydı ve diş seçimiÇenelerin birbirine göre konumu kaydedilir. Dişlerin rengi, boyu ve şekli yüz yapınıza, dudak çizginize ve yaşınıza uygun olacak şekilde birlikte seçilir.
- ProvaSabit protezlerde alt yapı ve porselen provası, takma dişlerde ise dişlerin mum üzerine dizildiği prova yapılır. Görünüm, konuşma ve kapanış bu aşamada kontrol edilir; değişiklik istemek için en doğru zaman budur.
- TeslimProtez ağza yerleştirilir ve kapanış ayarlanır. Takma dişlerde protezi nasıl takıp çıkaracağınız ve nasıl temizleyeceğiniz size uygulamalı olarak gösterilir.
- Kontroller ve düzeltmelerİlk günlerde vurma ya da yara yapan noktalar oluşabilir. Kontrol seanslarında bu noktalar düzeltilir; özellikle takma dişlerde teslimden sonra birkaç kontrol gerekmesi olağandır.
Yeni proteze alışmak ne kadar sürer?
Alışma süresi protezin türüne ve kişiye göre değişir. Sabit protezlerde çoğu hasta birkaç gün içinde farkı hissetmez hale gelirken, ilk kez tam takma diş kullanacak hastalarda bu süreç birkaç haftayı bulabilir. Sabırlı olmak ve kontrolleri aksatmamak süreci belirgin şekilde kolaylaştırır.
- İlk günlerde tükürük artışı ve ağızda dolgunluk hissi normaldir, zamanla azalır.
- Yemeye yumuşak gıdalarla başlayın, lokmaları küçük kesin ve yükü dengelemek için iki tarafı birlikte kullanarak çiğnemeye çalışın.
- Elma, ekmek kabuğu ya da mısır gibi gıdaları ön dişlerle ısırmak yerine dilimleyerek yiyin; yapışkan ve çok sert gıdaları ilk dönemde erteleyin.
- Konuşmadaki zorlanmayı aşmak için yüksek sesle kitap okumak ya da zorlandığınız kelimeleri tekrar etmek işe yarar.
- Yara ya da baskı noktası oluşursa protezi kendiniz zımparalamayın veya bükmeyin. Kontrole protezi birkaç saat takılı tutarak gelin ki baskı yapan nokta diş etinde görülebilsin.
Takma diş ve sabit protez bakımı nasıl yapılır?
Protez yapay bir malzemeden üretilse de üzerinde plak ve tartar birikir. Bakımı ihmal edilen protezler kötü koku, renklenme ve damakta mantar enfeksiyonu gibi sorunlara yol açabilir.
- Takma dişi her yemekten sonra çıkarıp akan su altında çalkalayın; günde en az bir kez protez fırçası ve sabun ya da protez temizleyicisiyle fırçalayın. Normal diş macunu aşındırıcı olabileceği için tercih etmeyin.
- Temizlerken lavabonun içine havlu serin ya da yarısına kadar su doldurun; protez kırıklarının en sık nedeni elden kayıp düşmesidir.
- Aksi söylenmedikçe geceleri takma dişi çıkarın ve kurumaması için temiz su ya da temizleme solüsyonu içinde saklayın.
- Protezi sıcak ya da kaynar suya koymayın; şekli bozulabilir ve uyumu kaybolabilir.
- Protez çıkarıldığında diş etlerinizi, damağınızı ve dilinizi yumuşak bir fırçayla ya da nemli bir gazlı bezle temizleyin.
- Sabit protezlerde normal fırçalamaya ek olarak köprü altını ve kron kenarlarını ara yüz fırçası, köprü ipi ya da ağız duşuyla temizleyin.
Protez ne zaman yenilenmeli?
Protezler kalıcı değildir. Diş çekilen bölgelerde kemik ve diş eti zamanla yeniden şekillenir; protez aynı kalırken altındaki doku değiştiği için uyum bozulur. Bu yüzden şikâyetiniz olmasa bile düzenli kontrol önemlidir. Aşağıdaki belirtiler protezinizin değerlendirilmesi gerektiğini gösterir:
- Protez eskisine göre daha çok oynuyor ya da yapıştırıcıya ihtiyacınız giderek artıyorsa
- Diş etinde sık tekrarlayan yaralar, kızarıklık ya da ağız köşelerinde çatlaklar oluşuyorsa
- Protez dişleri belirgin şekilde aşınmış, yüzün alt kısmı kısalmış ve dudaklar içe çökmüş görünüyorsa
- Protezde çatlak, kırık ya da temizlikle geçmeyen renklenme ve koku varsa
- Sabit protezin kenarında çürük, diş eti çekilmesi ya da porselende kırılma fark ediyorsanız
Her uyumsuzluk yeni bir protez gerektirmez. Bazı durumlarda protezin doku ile temas eden iç yüzeyinin yeniden astarlanması (kaide yenileme) ya da kırık bölgenin onarımı yeterli olur. Karar, protez ve ağız dokuları birlikte incelendikten sonra verilir.
Konya'da protez diş tedavisi: Selçuklu ve Karatay
Konya'da protez tedavisi için hastalarımı Dentual Ağız ve Diş Sağlığı Poliklinikleri'nin Selçuklu ve Karatay şubelerinde görüyorum. Selçuklu şubesi Parsana Mahallesi'ndeki Selçuker İş Merkezi'nde, pazar dahil her gün 09.00-23.00 arasında; Karatay şubesi ise Çimenlik Mahallesi Fetih Caddesi'nde, pazar hariç her gün 09.00-19.00 arasında açık.
Protez tedavisi birkaç seans gerektirdiği için size yakın ve saatleri uygun olan şubeyi seçmeniz süreci kolaylaştırır. Randevu için 0546 733 27 13 numaralı telefon ve WhatsApp hattını arayabilir ya da sitedeki hızlı randevu talebi butonunu kullanabilirsiniz. Kullandığınız protezi ve varsa eski röntgenlerinizi ilk muayeneye getirmeniz değerlendirmeyi hızlandırır.
Kurumsal bilgi, güncel fiyat ve kampanyalar için: Dentual'de protez tedavileri.
